• Historisch Genootschap Tricht
  • Historisch Genootschap Tricht
  • Tricht;25-06-1967 Op zondag 25 juni 1967 werd het Betuwse Tricht getroffen door een zeldzaam zware windhoos.
    Fotoarchief William Hoogteyling

    Fotoarchief William Hoogteyling
  • Historisch Genootschap Tricht
  • Historisch Genootschap Tricht
  • Historisch Genootschap Tricht
  • Historisch Genootschap Tricht
  • Historisch Genootschap Tricht

50 jaar geleden: de dodelijke windhoos van Tricht

TRICHT Het is 25 juni van dit jaar precies 50 jaar geleden dat het dorp Tricht door een zware windhoos werd getroffen. Dit kostte vijf inwoners het leven. Er waren tientallen gewonden en zo'n 200 huizen en bedrijven werden geheel of gedeeltelijk vernield.

De ramp wordt deze maand herdacht met de bijzondere muziektheatervoorstelling WIND!, de documentaire 'de dag van de tornado's' en een bijzondere tentoonstelling in het Dorpshuis Tricht. Op zondagmiddag 25 juni wordt met een speciale dienst in de Trichtse Pieterskerk en de onthulling van een informatiepaneel bij het Windhoosmonument aan de Laan van Crayenstein de herdenkingsmaand afgesloten.

TORNADO De windhoos ontstond in een onweersysteem dat tegenwoordig als een 'supercel' zou worden aangeduid. In feite was het een tornado. Naast Tricht werden verschillende plekken in Noord-Frankrijk, België (Oost-Malle) en Nederland getroffen door natuurgeweld. In Chaam kwamen twee mensen om. In Haaften en Waardenburg werden kassen, huizen en boerderijen beschadigd. Op verkeersplein Deil werden auto's de lucht in getild. Ook in Deil zelf was schade. In Tricht werd de twee jaar oude nieuwbouwwijk aan de Raamweg geraakt. Naast de woonhuizen werden twaalf bedrijven, waaronder boerderijen, een meubelfabriek, pluimveehouderij en plaatselijke slagerij compleet vernield. Voor 65 gezinnen, 263 personen, moest tijdelijk onderdak gezocht worden. De uiteindelijke schade aan huizen en inboedel bedroeg meer dan 6 miljoen gulden.

SLURF Getuigen verklaarden dat het was alsof er meerdere treinen tegelijk de spoorbrug passeerden. Anderen hebben de slurf ook daadwerkelijk gezien en direct een goed heenkomen gezocht in de kelder of onder de trap in huis. Door het verschil in luchtdruk 'ontploften' de huizen. Alles, huisraad en mensen, werd naar buiten gezogen. De straten lagen vol puin, houtwerk van daken, meubels, textiel en zwaar beschadigde auto's. Allerlei voorwerpen vlogen door de lucht en kwamen soms kilometers verder terecht. Deksels van melkbussen belandden zelfs in de Noordoostpolder. In een passerende trein vielen gewonden door rondvliegend glas.

DOORSPIEST Nel Wierks, destijds 25 jaar oud en schoonzus en tante van twee van de slachtoffers, zal de dag nooit vergeten. Haar vijfjarige dochter had zij kort te voren uit het badje gehaald dat in het schuurtje stond en waarin zij met een buurjongetje zat te spelen. Deze schuur werd even later totaal vernield. Haar jongste dochter sliep op het moment van de ramp, tegen de gewoonte in, beneden in de kinderwagen. Later bleek haar wiegje doorspiest te zijn met een houten balk. Wonderlijk genoeg hadden ze de ramp overleefd. De slagerij van haar man bleek echter compleet verwoest. ,,We hebben wel heel snel een tijdelijke noodwinkel gekregen, maar doordat wij de vier kinderen van mijn schoonzus opvingen, lukte het niet om het bedrijf weer opnieuw op te bouwen.''

RAMPGEBIED Al bestonden er geen rampenplannen, de samenwerking tussen de Bescherming Bevolking (BB), politie, brandweer, EHBO en het Rode Kruis liep goed. Hulp kwam snel op gang. Trichtse EHBO'ers en andere dorpsbewoners haalden mensen onder het puin vandaan en brachten slachtoffers naar het ziekenhuis. Omdat veel mensen nog geen telefoon hadden werd naar lokale bedrijven en het gemeentehuis gebeld door ongeruste mensen die wilden weten hoe het met familieleden of vrienden ging. Vanuit de wijde omgeving werden leden van de kring Tiel van de BB opgetrommeld. Dat ging zelfs zo ver dat een BB'er die bij zijn zoon buiten de regio op visite en telefonisch niet bereikbaar was door de plaatselijke politie werd gevraagd om zo snel mogelijk richting Tricht te gaan. Al snel kwamen er afzettingen en kon je alleen nog met een speciaal pasje het rampgebied in. Niet alleen vanwege nieuwsgierige ramptoeristen waardoor de wegen van en naar Tricht verstopt raakten, er werden ook spullen gestolen. Militairen hielpen bij de afzettingen en de bewaking van het dorp.

KONINGIN JULIANA Koningin Juliana bezocht daags na de ramp Tricht. Het rampenfonds, opgericht na de watersnoodramp van 1953, werd ingezet en er waren veel particuliere initiatieven. De woningen aan de Raamweg werden snel herbouwd maar veel oude boerderijen niet. Op 16 november 1967 onthulde minister van volkshuisvesting en ruimtelijke ordening W.F. Schut een gedenkplaat op de zijmuur van de Raamweg 41. Sinds 8 april 1972 staat in het plantsoen aan de Laan van Crayenstein, midden in het voormalige rampgebied, het Windhoosmonument.

Herdenkingsprogramma

De muziektheatervoorstelling WIND! bleek al snel uitverkocht. Voor de vertoning van de documentaire 'de dag van de tornado's' op zaterdagavond 3 juni zijn nog enkele plaatsen beschikbaar via michelbrands@hotmail.com. De tentoonstelling wordt op zaterdag 10 juni door burgemeester De Vries geopend en is te bezoeken op de woensdagen 14 en 21 juni tussen 10.00 en 21.00 uur, op de donderdagen 15 en 22 juni tussen 13.00 en 17.00 uur, op de vrijdagen 16 en 23 juni van 13.00-17.00 uur en op de zaterdagen 17 en 24 juni van 9.00-12.00 uur. De herdenkingsdienst wordt op 25 juni om 17.00 uur gehouden in de kerk aan de Kerkstraat. De plechtigheid bij het monument start om 17.45 uur.