Herdenken op 4 en 5 mei: moet dat nog steeds?

GELDERMALSEN Op vrijdag 5 mei komt de Rode Koffietafel weer bijeen. Iedereen kan aanschuiven om 10.30 uur in de bibliotheek in De Pluk. Het thema van de 5e mei is de herdenking van WO II op 4 en 5 mei.

'De Tweede Wereldoorlog is nu al 72 jaar voorbij. Heeft het nog zin om dat nog steeds elk jaar te herdenken? Van de mensen die toen leefden, zijn er nog maar weinig over. Het wordt echt geschiedenis, voltooid verleden tijd. Niet langer terugkijken dus, afsluiten en opnieuw beginnen.

Of kunnen en moeten we herdenken omdat de geschiedenis zich toch steeds herhaalt? Bij conflicten ligt het draaiboek dan immers klaar?

Maurice Adams (lid Comité 4-5 Mei, zie website Comité 4-5 Mei, Jaarthema 2015) zei juist dat de geschiedenis zich niet herhaalt. Elke gebeurtenis is uniek. Maar je kunt wel paralellen ontdekken. Het gaat er om meer zicht te krijgen op de structuren die leiden tot de uitschakeling van rechtsstaat en democratie, en tot het verdwijnen van tolerantie en respect. We zouden moeten onderkennen dat Nederland tussen 1930 en 1940 vluchtelingen, vooral Joden niet gastvrij opnam en soms zelfs terugstuurde naar Duitsland. De parallel met het nu is pijnlijk.

En hoe kijken we aan tegen het hedendaagse veranderende politieke taalgebruik? Dat lijkt er steeds vaker vanuit te gaan dat democratie niet een systeem is van omgang met politiek andersdenkenden, maar met vijanden. Zoals dat in nazi-Duitsland ook gebeurde.

De vroegere Bondskanselier Von Weizsäcker zei het zo: "Wie de ogen sluit voor het verleden, is blind voor de toekomst." Had hij gelijk?'